ΓΥΝΑΙΚΕΣ & ΕΡΓΑΣΙΑ: ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΤΑΣΕΙΣ & ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

Η Γενική Γραμματεία Ισότητας των Φύλων (http://www.isotita.gr/)  στο Δελτίο Τύπου της (6/7/2017) δημοσιεύει στοιχεία από την ερευνητική έκθεση της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) σε σχέση με τις τάσεις της γυναικείας απασχόλησης το 2017 (The World Employment and Social Outlook – Trends for Women2017). Στην έρευνα επισημαίνεται ότι   το ποσοστό συμμετοχής των γυναικών στο παγκόσμιο εργατικό δυναμικό υπολογίζεται στο 49% και είναι χαμηλότερο κατά 27 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το αντίστοιχο ποσοστό των ανδρών, γεγονός που δεν αναμένεται να διαφοροποιηθεί το επόμενο έτος 2018. Παρόλο που το χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών έχει μειωθεί τη δεκαετία 1997-2017, εντούτοις οι ανισότητες παραμένουν με τις γυναίκες να έχουν περιορισμένη πρόσβαση στην αγορά εργασίας. Κι όταν ακόμη οι γυναίκες ενταχθούν στην αγορά εργασίας δεν απολαμβάνουν ισότιμες ευκαιρίες απασχόλησης με τους άνδρες συναδέλφους τους. Αυτό συμβαίνει για μια σειρά από αιτίες κυρίως λόγω των κοινωνικών και κοινωνικοοικονομικών περιορισμών. Στην Ευρώπη σημειώνεται ότι ναι μεν η συμμετοχή των γυναικών ανέρχεται στο 50,9%, εντούτοις η γυναικεία ανεργία ανέρχεται στο 9,3% έναντι του 8,8% των ανδρών.  Η μικρή έμφυλη διαφορά οφείλεται κυρίως στην αύξηση της ανεργίας των ανδρών λόγω της οικονομικής κρίσης, εντούτοις αναμένεται να διευρυνθεί έως το 2021. Εξάλλου η  πρόβλεψη για τα επόμενα χρόνια και έως το 2021 είναι αρνητική και για τα δύο φύλα όσον αφορά στις δυνατότητες απασχόλησης, δηλαδή τις δυνατότητες για συστηματική επαγγελματική δραστηριότητα. Οι έμφυλες ανισότητες σε ευρωπαϊκό επίπεδο καταγράφονται κυρίως στον τομέα της μερικής απασχόλησης, όπου οι γυναίκες έχουν το προβάδισμα, αλλά και στους επί μέρους τομείς και κλάδους με τις γυναίκες να στρέφονται κυρίως σε τομείς, όπως η εκπαίδευση, η υγεία και η κοινωνική εργασία. . Όπως επισημαίνεται στην έκθεση της  ΔΟΕ ο αποκλεισμός από εργασιακούς κλάδους είναι μεν ένα σύμπτωμα συγχρόνως όμως γίνεται και η αιτία για την διεύρυνση των έμφυλων ανισοτήτων στην αγορά εργασίας. Αυτό έχει άμεσες επιπτώσεις στον τομέα των αμοιβών, όπου το χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών παρουσιάζει τη μεγαλύτερη ανθεκτικότητα. Ήδη στην έκθεση της ΔΟΕ το 2016 (ILO Global Wage Report 2016/17) είχε επισημανθεί  ότι το χάσμα φθάνει σε ορισμένες χώρες και το 40%, με τις γυναικείες ωριαίες αμοιβές να αντιστοιχούν στο 60% των αμοιβών των ανδρών. Στις αναπτυγμένες χώρες πάλι διατηρείται η γυάλινη οροφή. Για παράδειγμα στην Ευρώπη το χάσμα στις αμοιβές μεταξύ ανδρών και γυναικών αγγίζει το 20%, όμως στα υψηλότερα κλιμάκια και σε επίπεδο λήψης αποφάσεων φάνει το 40% έως και το 50% (ILO, 2016b).

Στην έκθεση επισημαίνονται οι παράγοντες που επηρεάζουν τη μορφή και το είδος απασχόλησης των γυναικών με την εκπαίδευση να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο. Είναι γνωστό ότι οι γνώσεις και οι δεξιότητες που αποκτά ένα άτομο καθιστούν εφικτή και την απασχολησιμότητά του, δηλαδή να μπορεί να κερδίσει εργασιακή απασχόληση, να τη διατηρήσει και να αποκτήσει αν χρειαστεί καινούργια. Η απασχολησιμότητα, βεβαίως, δεν εξαρτάται μόνον από την ύπαρξη γνώσεων και δεξιοτήτων, που είναι καθαρά ατομικοί παράγοντες. Συστημικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες σχετικοί με τις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες και την αγορά εργασίας κάθε χώρας διαδραματίζουν σημαντικότατο ρόλο. Για να επιτευχθεί απασχολησιμότητα απαιτείται ισορροπία και σύγκλιση μεταξύ των παραγόντων. Σε κάθε περίπτωση η μείωση του χάσματος θα επιφέρει στην απασχόληση πολλαπλά οφέλη και θα δώσει τη δυνατότητα να αυξηθεί το εργατικό δυναμικό (για παράδειγμα στην Ευρώπη θα σημειωθεί αύξηση 3,2 ποσοστιαίων μονάδων) με άμεση επίδραση στις οικονομίες των χωρών με αύξηση του ποσοστού του ΑΕΠ. Όπως επισημαίνεται στην έκθεση της ΔΟΕ για την πραγματοποίηση αυτή, δηλαδή την αντιμετώπιση των έμφυλων ανισοτήτων, απαιτούνται μια σειρά μέτρων και πρωτοβουλιών που θα εξασφαλίζουν:

  • Προώθηση ευέλικτων μορφών εργασίας και μέτρων επανένταξης.
  • Προώθηση της γυναικείας επιχειρηματικότητας..
  • Αντιμετώπιση των αιτίων του φαινομένου του έμφυλου διαχωρισμού στην αγορά εργασίας μέσω της εκπαίδευσης για την αλλαγή στερεοτυπικών αντιλήψεων και πρακτικών σχετικά με τους ρόλους των δύο φύλων από την παιδική ήδη ηλικία.
  • Υποστήριξη της παρουσίας και συμμετοχής των γυναικών σε θέσης λήψης αποφάσεων.
  • Υιοθέτηση μέτρων που συμβάλλουν στην εναρμόνιση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής.
  • Δημιουργία και προστασία ποιοτικών μορφών εργασίας, ιδιαίτερα στον τομέα της περίθαλψης και φροντίδας.
  • Υιοθέτηση μακροοικονομικών πολιτικών και στόχευση στη ρύθμιση της απασχόλησης στην άτυπη οικονομία.
  • Προώθηση ισότιμων συνθηκών για ίσης μορφής εργασία.
  • Αντιμετώπιση των διακρίσεων, της βίας και της παρενόχλησης κατά των γυναικών και των ανδρών

Η έκθεση είναι διαθέσιμη στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http://www.ilo.org/global/research/global-reports/weso/trends-for-women2017/lang–en/index.htm